موزه زمین شناسی
موزه و موزه داري

اهداف موزه

در سه حوزه آرشيوداري، موزه‌داري و آرشيوداري ديداري و شنيداري هدف اصلي تسهيل دسترسي عموم به اطلاعات مواد يا چيزهايي نگهداري شده است. اما تك نسخه‌اي بودن بسياري از بشرساخته‌ها يا مواد موزه‌اي، بسياري از مواد ديداري شنيداري و نيز احتمال محرمانه بودن آنها و نيز محرمانگي‌شماري از مواد آرشيوي موجب مي‌شود كه دسترس‌پذيري در اين سه نهاد با احتياط و توجه خاص و تحت شرايط خاص صورت گيرد و در صورت بيم داشتن از نابودي يا آسيب‌ديدن يك ماده، شيء يا پيشينه اصلي از دسترسي يا نمايش آن جلوگيري شود.

دسترسي در موزه غالباً به شكل برگزاري نمايشگاه‌ها در محيط‌هاي كنترل شده و غالباً با هداف آموزشي است .
انگيزه ايجاد موزه همان اشتياق به گردآوري است، كه ريشه شگرف در طبيعت انسان دارد. همه تمدن‌ها از ابتدايي‌ترين تا پيشرفته‌ترين آنها در تمايل به انباشتن اشياء زيبا، گران‌بها، كمياب يا صرفاً عجيب و غريب اشتراك داشته‌اند. فرقه‌هاي مذهبي، فرمانروايان و ثروتمندان به گردآوري نخستين مـجـمـوعه‌ها دست زده‌اند كه به روي همگان يا برخي از افراد جامعه گشوده مي‌شود. تمدن‌هاي ابتدايي آفريقا و يا اقيانوسيه در مرحله‌اي از تكامل قرار دارند كه با عصر نوسنگي  يا عصر مفرغ در اروپا قابل قياس است
در حال حاضر موزه مؤسسه‌اي است كه به گردآوري، مطالعه و محفوظ داشتن اشياء نمايانگر طبيعت و بشر مي‌پردازد تا آنها را جهت آگاهي، آموزش و لذت پيش چشم همگان بگسترد .
نخستين و مهم‌ترين هدف از نمايش آثار در موزه‌ها ايجاد ارتباط ميان بازديد كننده و آثار است كه الگوها و جلوه‌هاي ويژه خود را دارد و مخاطب‌شناسي نيز محور مهمي در تعيين اين الگو به‌شمار مي‌رود. موزه وسيله نمايش اشياء است، نه اشياء وسيله نمايش موزه و همين‌طور بايد خاطرنشان كرد كه موزه تأثير فرهنگي و هنري و ايجاد رابطه بصري از طريق برخورد مستقيم و غيرمستقيم با شيء فراهم مي‌آورد.
آن‌چه مسلم است موزه تنها وسيلة ارتباط عيني نيست، بلكه هدف اساسي آن القاء تأثير فرهنگي و هنري و ايجاد رابطه بصري از طريق برخورد مستقيم با اشياي دو بعدي به صورت رويارويي يك جهت و يا با اشياي سه بُعدي از راه برخورد چند جهت است.موزه‌ها به عنوان يكي از نهادهاي مهم فرهنگي علاوه بر جنبه‌هاي تفريحي و كسب لذت، داراي نقش اطلاع‌رساني و يادگيري نيز مي‌باشند. براي همين منظور انواع مختلفي از موزه‌هاي مثل موزه‌هاي تاريخ طبيعي، موزه‌هاي صنعتي، موزه‌هاي هنري و... ايجاد شده‌اند. هرچند كه بيشتر اشياء موجود در آنها مصنوعات دست بشر است. ولي اگر بخواهند به كاركردهاي آموزشي و يادگيري خود نيز اهميت داده و به آن بپردازند، لازم است پيوندهاي مستحكمي با كتابخانه‌ها و آرشيوها نيز برقرار نمايند. براي نمونه آنها مي‌توانند از روش‌هاي فهرست‌نويسي  معمول در كتابخانه براي محصولات خود استفاده كنند و اطلاعات آنها را از طريق وبگاه‌هاي خود در اختيار عموم قرار دهند تا افراد بتوانند براي مراجعه به موزه‌اي خاص از بين چندين موزه دست به انتخاب بزنند.

منابع
پاشائي‌زاد، حسين، تأثير فناوري‌هاي نوين بر همگرائي ميان نهادهاي ميراث فرهنگي (كتابخانه‌ها، آرشيوها و موزه‌ها)، تهران: فصلنامۀ گنجينة اسناد، سال نوزدهم، دفتر سوم، پائيز 1388- ص87 تا 96.
ميرزايي،كرم، پايان نامه كارشناسي: بررسي و مقايسه مخازن موزه‌هاي ايران با معيارهاي بين‌المللي با تكيه بر مخزن موزه فرش ايران،    مركزآموزش عالي ميراث فرهنگي ،1382

-كرباسي، كلود، موزه از دائره المعارف بريتانيكا، مجلۀ موزه‌ها، شماره 4-3، 1360، ص 7.

 موزه هاي مجازي

بيشتر آثار و اشيايي كه در موزه ها نگه داري مي شود در نوع خود منحصر به فرد هستند و دسترسي به آنها به سادگي امكان پذير نيست. بسياري از موزه ها در سراسر دنيا دريافته اند كه در دسترس قرار دادن اطلاعات كليه مجموعه آثارشان به مراجعه كنندگان عملي نيست و همين مسئله، نارضايتي بسياري از محققان و پژوهشگران آثار و اشياء تاريخي را به همراه آورده است. بنابر اين به منظور دسترسي جامع و آسان به مجموع موزه ها ضروري است سيستمي به كار گرفته شود كه ضمن داشتن قابليت ذخيره سازي و نمايش اطلاعات تصويري و نوشتاري، امكان دسترسي سريع و مناسب به محتواي مجموعه آثار و اشياء موزه ها را مهيا كند، هزينه هاي محافظت نگه داري از اين مواد را كاهش دهد و مهمتر از همه امكان تبادل متقابل اطلاعات را از طريق شبكه هاي ارتباطي به وجود آورد . سيستم چند رسانه اي به عنوان دستاورد نوين فناوري رايانه در عصر حاضر مناسبترين بستر براي ذخيره سازي، نمايش و اشاعه ي اطلاعات مجموعه موزه ها در قالب ديجيتال به شمار مي آيد و در واقع مي توانند همان خدماتي را ارائه كنند كه موزه هاي امروزي در بر دارند. در اين وادي دو مفهوم موزه هاي مجازي و موزه هاي سنتي در برابر يكديگر قابل بررسي هستند. موزه هاي مجازي در واقع خدماتي هستند كه بيشتر در فضاي اطلاعاتي وجود دارند تا فضاي فيزيكي ( ساختمان و بناي موزه ) . اين نوع خدمات مبتني بر تبادل متقابل اطلاعات ( متن ، عكس، فيلم، انيمشن و ..) آثار، اشيا، و اسناد تاريخي موجود در موزه ها از طريق بزرگراههاي اطلاعاتي ميان استفاده كنندگان و موزه ها در هر زمان و مكان است در نقطه ي مقابل موزه هاي مجازي ، موزه هاي سنتي قرار دارد كه وابستگي شديدي به شرايط زماني و مكاني، قوانين و مقررات ( اغلب محدود كننده) و وسعت فضاي نمايش آثار و اشياء به مراجعه كنندگان دارند و حضور فيزيكي مراجعه كنندگان به موزه موضوعي اجتناب ناپذير تلقي مي شود. امروزه در دنيا مي توان از نسل جديد موزه هاي مجازي ياد كرد كه طراحي سه بعدي موزه ها و اشياء داخل آن مانند بازيهاي رايانه اي از اين جمله است. موزه هاي مجازي امروزه امكان حركت بازديد كننده در داخل موزه با استفاده از سيستم رايانه خود را ميدهند، در حالي كه مخاطب نيز ميتواند اشياء داخل موزه را از جهات مختلف و زوم بر اشيا شاخص با وضوح بالا ببيند.استفاده از عينك هاي آناگليف براي ملموس تر شدن موزه هاي سه بعدي از ديگر امكانات نسل جديد موزه هاست كه از اين جمله ميتوان به موزه مجازي امريكا به نام اسميت سونيان اشاره كرد كه به شيوه سه بعدي طراحي شده است. در اينجا با به كار گيري فناوري هاي اطلاع رساني، جامعه ي بيشتري از استفاده كنندگان و محققان ميتوانند بدون حضور فيزيكي در موزه ها به محتواي مجموعه هاي تاريخي و فرهنگي ملل مختلف دسترسي پيدا كنند.

 

 

132
منو اصلی
کلیه حقوق وب سایت متعلق به پایگاه اطلاع رسانی دانشگاه اصفهان می باشد
Powered by DorsaPortal